به نام سلام
با تشکر فراوان از ارائه این حدیث زیبا ، دو نکته به نظر می رسد که قابل دقت و تامل بیشتر هستند .
1- در این روایت نورانی پیامبر اکرم (ص) دو نوع رفتار رو در مقابل دو طیف مخاطب تبیین می کنند :
الف)
در مقابل شاگرد : تواضع و فروتنی / یعنی به گونه به او القا نکنید که من از تو بیشتر می فهمم و تو باید از من یاد بگیری و....
در کل نباید تکبر و غرور نشان داد ، چرا که شاگرد فراری خواهد شد
ب)
در مقابل علما و دانشمندان : یک مرحله بالاتر از تواضع است ، یعنی تذلّل و خاکساری را در اوج به او بنمایانید .
خواری و ذلت در مقابل عالم ، در واقع ذلت در مقابل جایگاه خود علم است . و این موجب عزتمندی می شود و لذا این ذلت
هیچ منافاتی با عزت نفس ندارد .
2- نکته مهمتری که در پایان حدیث مطرح شده ، نتیجه این دورفتار است .
پیامد این
فروتنی و
خاکساری ،
سروری و آقایی کردن است ؛ یعنی شما بالاترین بهره را از علم خود برده اید .
و بواسطه این علم ، به سیادت و سروری نایل می شوید .
و اگر کسی این رفتار ها در او نهادینه نشود ، در واقع بهره ای از علم خود نبرده است و نتیجه ای نیز نخواهد گرفت .
لذا می بینیم که با چه ظرافت و دقتی ، در این روایت رفتارها در محیط علمی تبیین شده است
و نیز نتیجه آن نیز گوشزد شده که انگیزاننده خوبی برای رهروان مسیر علم خواهد بود .
